Wie aan de waterbouw denkt, denkt niet zelden aan Hollands Glorie. De Nederlandse baggeraars die in het verhaal van Jan den Hartog de wereld veroverden. Nog steeds is de Nederlandse waterbouw toonaangevend in de wereld. Of het nu gaat om het opspuiten van eilanden of het beveiligen van delta's tegen het wassende water. Een schets van een vitale sector.

Nederland telt zo'n 160 bedrijven die waterbouw tot hun hoofdactiviteit rekenen. Gezamenlijk zijn zij in Nederland verantwoordelijk voor een jaarlijkse omzet van ruim 1 miljard euro. Bij elkaar verdienen zo'n 10.000 mensen hun boterham in de waterbouwsector. Dit zijn goed opgeleide mensen met niet zelden zeer gespecialiseerde beroepen.

Waterbouwers leven met het water

Waterbouwers zijn van vitaal belang voor het leven in een delta. Niet alleen in Nederland, maar ook in alle overige delta's in de wereld. Een moderne samenleving als die van ons kan immers slechts bestaan als zij zich veilig beschermd weet tegen overstromingen en kan beschikken over een goede vervoersinfrastructuur. Waterbouwers voorzien in die maatschappelijke basisbehoefte en scheppen daarvoor de randvoorwaarden. Zij hebben leren leven met het water; leren bouwen met het water. Mede daardoor kunnen we als samenleving veilig wonen, werken en recreëren.

Diverse werkzaamheden

Het werk in de waterbouwsector is divers. Zo houden de waterbouwbedrijven zich onder andere bezig met landwinning, baggerwerk, hoogwaterbescherming, constructieve waterbouw, havenontwikkeling en gebiedsinrichting. Het leeuwendeel van het werk in Nederland wordt door overheden aanbesteed. Rijkswaterstaat is naar omzet de grootste opdrachtgever, gevolgd door waterschappen, provincies, gemeenten en private partijen.

Ongeveer een tiental grote en middelgrote waterbouwbedrijven is actief op de Europese en wereldmarkt. Zij richten zich in veel gevallen op grootschalige projecten zoals de aanleg en het onderhoud van havens en vaarwegen en de aanleg van nieuw land in zee en kust- en oeverbescherming. Ondanks het internationale karakter hebben de internationaal werkende bedrijven hun wortels nog stevig in de Nederlandse bodem.

Materieel

Het materieel dat de waterbouwer voor de uitvoering van waterbouwkundige werken inzet, spreekt velen terecht tot de verbeelding. Het gaat immers om grote zeegaande bagger- of steenstortwerktuigen, beunschepen voor het vervoer van nat zand, kleinschalig baggermateriaal voor het baggeren van de kleinere binnenwateren of werktuigen voor het nauwkeurig schoon baggeren van vervuilde waterbodems. Dit materieel wordt in de bedrijfstak zelf ontwikkeld, meestal in samenwerking met gespecialiseerde scheepswerven en toeleveranciers. Vooral de activiteiten van de internationaal opererende bedrijven hebben een kapitaalintensief karakter waarbij zich de laatste jaren een enorme schaalvergroting van het materieel voordoet.

Toekomstperspectief jongeren

Waterbouw is een moderne en dynamische sector met een goed toekomstperspectief voor jongeren die kiezen voor een opleiding en beroep in deze branche. Waterbouw heeft blijvend goed opgeleide technische mensen nodig voor het uitvoeren van bijzondere waterbouwkundige werken. Om de kennis in stand te houden zijn er unieke opleidingen, die voor een belangrijk deel door de bedrijfstak zelf worden verzorgd.